مقررات راجع به نظامنامه مواد 584 و 585 قانون تجارت  
مصوب 1315,05,20

وزارت عدلیه نظر بمواد 584 و 585 قانون تجارت مصوبه 13 اردیبهشت 311 [1311] مقرر میدارد:

ماده 1- مقصود از تشکیلات و مؤسسات غیر تجارتی مذکور در ماده 584 قانون تجارت مجامعی است که برای مقاصد علمی یا ادبی یا امور خیریه و یا تفریحی و غیره تشکیل میشود بدون آنکه مقصود از آن جلب منافع مادی و تقسیم بین اعضاء جمعیت باشد.

قسمت اول
در شرایط تشکیل مجامع

ماده 2- هر مجمعی که جهت آن نامشروع بوده و یا مخالف با انتظامات عمومی یا اخلاق حسنه باشد لغو و باطل است.

ماده 3- تشکیل این قبیل مجامع بموجب اساسنامة بعمل می آید که بتصویب مجمع عمومی رسیده باشد قیود و شروطی که در اساسنامه ذکر می شود نباید مخالف قوانین مدنی باشد.

ماده 4- مؤسسین باید قبل از تشکیل اظهارنامه حاوی اسم مجمع و مقصد و اسامی مؤسسین باداره شهربانی محل فرستاده و موافقت اداره مزبوره را برای تشکیل مجمع تحصیل کنند.

ماده 5- مجامع مزبوره در صورتی مطابق ماده 584 دارای شخصیت حقوقی و اهلیت قانونی خواهند بود که بثبت رسیده باشد.

ماده 6- ثبت مجامع توسط نمایندة قانونی مؤسسین آن در اداره یا دائره یا شعبه ثبت اسناد مرکز اصلی آن و در صورت موجود نبودن دوائر ثبت اسناد در نزدیکترین اداره یا دائره یا شعبة ثبت اسناد بعمل خواهد آید

ماده 7- مؤسسین تقاضانامة متضمن عنوان مجمع و مرکز اصلی و مراکز شعبات آن و اسم و شهرت و محل اقامت اشخاصی که برای اداره کردن آن معین شده اند ترتیب داده به ضمیمة اجازه نامه حاصله از شهربانی یا سواد مصدق آن و دو نسخه از اساسنامه بدوائر مذکوره در ماده 6 برای ثبت تقدیم و در مقابل رسید میگیرند.

ماده 8- مباشرین ثبت مراتب مذکوره را در دفتر مخصوص بثبت رسانده ورقة حاکی از تصدیق ثبت به تقاضا کننده میدهند و اعلانی محتوی عنوان مجمع و مرکز اصلی آن و خلاصة از اساسنامه و کسانیکه از طرف مجمع حق امضاء دارند در مجله رسمی بخرج مجمع انتشار خواهند داد.

ماده 9- مجامع باید کلیه تغییراتی را که در مواد اساسنامه یا در ترتیب اداره مجمع پیدا می شود در ظرف 3 ماه بدوائری که وظیفه دار ثبت هستند اعلام کنند و الا تغییرات مزبور در مقابل اشخاص ثالث خالی از تاثیر خواهد بود. این تغییرات نیز در دفتر ثبت مجامع در دنبال ثبت اولیه بثبت میرسد.

ماده 10- مجامعی که مطابق این نظامنامه بثبت رسیده میتوانند دارائی داشته باشند و در محاکم اقامه دعوی کنند یا طرف دعوی واقع شوند. عوائد حاصله از مقرری اعضاء مجمع یا سایر اموالی را که بدست میاورند و همچنین محلها و بناها که برای اداره یا اجتماع آنها لازم است و اموال غیرمنقولی را که برای انجام مقصود احتیاج به آن دارند اداره کنند.

ماده 11- هر عضوی میتواند در هر موقع با پرداخت مقرری عقب افتاده از عضویت خارج شود مگر آنکه در اساسنامه ترتیب دیگری مقرر شده باشد.

ماده 12- مجامعی که بر خلاف مقررات ماده 2 این نظامنامه تشکیل شده بتقاضای مدعی العموم یا تقاضای هر ذی نفعی محکمه حکم انحلال آن را خواهد داد

قسمت دوم - در انحلال مجامع

ماده 13- در صورت انحلال مجامع هرگاه انحلال اختیاری باشد تصفیه امور آن بتوسط مدیر یا مدیران مجمع بر طبق شرائط مقرره در اساسنامه بعمل می آید و در صورتی که در اساسنامه متصدی امر تصفیه و ترتیب ان معین نشده باشد مجمع عمومی باید در موقع تصمیم بانحلال یک نفر را برای تصفیه انتخاب کرده حدود و اختیارات او را نیز معین کند.

ماده 14- در صورتی که مجمع بموجب حکم محکمه منحل گردد و در اساسنامه متصدی امر تصفیه و ترتیب آن معین نشده باشد محکمه در ضمن حکم انحلال یک نفر را برای تصفیه معین میکند و در اینصورت تصفیة امور آن طبق مقررات قانون تجارت راجعه بتصفیه امور شرکتها بعمل خواهد آمد

قسمت سوم - حق الثبت

ماده 15- حق الثبت مجامع و مؤسسات مطابق تعرفة ذیل خواهد بود:

مجامعی که هیچ عایدی ندارند	5 ریال
مجامعی که عایدی سالیانه آنها از هزار ریال تجاوز نکند	25 «
از هزار ریال تا 5 هزار ریال	50 «
از پنج هزار و یک تا ده هزار ریال	100 «
از ده هزار و یک تا 15 «	150 «
از پانزده هزار و یک تا بیست هزار ریال	200 «
از بیست هزار و یک تا بیست و پنجهزار ریال	250 «
از بیست و پنجهزار و یک تا سی هزار ریال	300 «
از سی هزار و یک تا سی و پنجهزار ریال	350 «
از سی و پنجهزار و یک تا چهل هزار ریال	400 «
از چهل هزار و یک تا پنجاه هزار ریال	450 «
از پنجاه هزار و یک به بالا	500 «