آئیننامه انتخاب نمایندگان کارگران و کارفرمایان در شورای کارگاه و ھیئت حل اختلاف
مصوب 1353,08,01

قسمت اول - انتخاب نمایندگان کارگران و کارفرمایان در شورای کارگاه

فصل اول : انتخاب نماینده کارگران در شورای کارگاه

ماده 1 - در ھر کارگاه کارگرانی که دارای ھیجده سال تمام باشند میتوانند در انتخاب نماینده کارگر شرکت نمایند.

ماده 2 - داوطلبان نمایندگی کارگران در کارگاه باید واجد صلاحیت بوده و حائز شرایط زیر باشند:
الف - تابعیت ایران
ب - داشتن حداقل بیست و پنج سال تمام
پ - حداقل داشتن گواھینامه پایان تحصیلات ابتدائی
ت - لااقل ده درصد کارگران واجد شرایط کارگاه تمایل خود را کتباً نسبت بنمایندگی داوطلب اعلام نموده باشند.
ث - نداشتن سابقه محکومیت کیفری که موجب محرومیت از حقوق اجتماعی گردد.
ج - کارگر ھمان کارگاه بوده و حداقل دو سال سابقه کار در آن کارگاه داشته باشد جز در مورد کارگاھھائی که کمتر از دو سال سابقه فعالیت دارند.
چ - دارای سمت مدیریت اداری در کارگاه نباشند.

ماده 3- اداره کار و امور اجتماعی آگھی انتخابات را منتشر خواھد نمود و کارگران از طریق الصاق این آگھی در تابلوی اعلانات کارگاه و یا وسایل مقتضی دیگر از جریان انتخابات مطلع خواھند شد.

تبصره 1 - در کارگاھی که سندیکای ثبت شده وجود دارد یک نسخه از آگھی انتخابات برای سندیکا نیز ارسال خواھد شد.

تبصره 2 - داوطلب موظف است حداکثر ظرف بیست روز از تاریخ اعلام آگھی انتخابات داوطلبی خود را کتباً اظھار و مدارک مقرر را باداره کار و اموراجتماعی تسلیم نماید.

ماده 4 - در کارگاھی که به تشخیص وزارت کار و امور اجتماعی سندیکای ثبت شده حائز اکثریت وجود دارد داوطلب نمایندگی کارگران از طرف سندیکا معرفی خواھد شد و در صورتیکه داوطلب مذکور واجد شرایط مقرر در ماده 2 این آئیننامه باشد اعتبارنامه نمایندگی از طرف اداره کار و امور اجتماعی صادر خواھد گردید.

ماده 5- اداره کار و امور اجتماعی پس از بررسی صلاحیت و مدارک داوطلبان با توجه بشرایط کارگاه ضمن تعیین روز و ساعت و محل مناسب جھت اخذ رأی اسامی داوطلبان واجد شرایط را پنج روز قبل از اخذ آراء بترتیب مندرج در ماده 3 این آئیننامه آگھی مینماید و در صورتیکه کارگران دارای سندیکای ثبت شده باشند یک نسخه از آگھی را به سندیکا ارسال میدارد.

تبصره - در صورتیکه صلاحیت داوطلبان نمایندگی از طرف اداره کار و امور اجتماعی مورد تردید قرارگیرد موضوع در ھیئت نظارت مرکزی انتخابات مطرح خواھد شد و نظر این ھیئت درباره صلاحیت داوطلب یاد شده قطعی خواھد بود.

ماده 6- انتخابات ھر کارگاه زیر نظر ھیئت نظارتی مرکب از نماینده اداره کار و امور اجتماعی و دو نفر از کارگران آن کارگاه انجام میگیرد.

تبصره 1 - هر یک از داوطلبان نمایندگی دو نفر از کارگران باسواد و با سابقه همان کارگاه را کتباً باداره کارو امور اجتماعی معرفی مینماید و اداره مذکور دو نفر عضو هیئت نظارت را از بین آنان انتخاب خواهد کرد، مشروط بر اینکه دو نفر انتخاب شده از طرف یک داوطلب معرفی نشده باشند.

تبصره 2 - کارگران عضو ھیئت نظارت نباید داوطلب نمایندگی باشند.

ماده 7- در روز انتخابات بتعداد داوطلبان صندوقھائی برای اخذ رأی در کارگاه آماده میشود و روی ھر یک از صندوقھا نام و شھرت یکی از داوطلبان نوشته شده و عکس او بر آن الصاق میگردد.

تبصره 1- ھر کارگر ورقه سفیدی را که از طرف ھیئت نظارت مھر و امضاء شده است دریافت داشته و در صندوق موردنظر خود میریزد.

تبصره 2- اخذ رأی مستقیم و مخفی است و ھر کارگر فقط حق دادن یک رأی را دارد.

ماده 8- پس از اتمام اخذ رأی بلافاصله شمارش آراء شروع میشود و به ترتیب تعداد آراء نفر اول نماینده اصلی و نفر بعدی نماینده علی البدل خواھد بود.

تبصره 1- در صورتیکه تعداد آراء ھر کدام از داوطلبان نمایندگی کمتر از سی درصد تعداد کل کارگران واجد شرایط کارگاه باشد این داوطلب نمیتواند بعنوان نماینده اصلی و یا علی البدل کارگران انتخاب گردد. و در اینصورت اداره کار و امور اجتماعی طبق مقررات فوق انتخابات را در مورد داوطلبی که رأی حد نصاب را نیاورده است تجدید خواھد نمود.

تبصره 2- در صورت تساوی آراء حائزین اکثریت ھیئت نظارت بقیه قرعه نمایندگان اصلی و علی البدل را از بین آنان انتخاب خواھد کرد.

ماده 9 - حضور داوطلبان در موقع بازکردن صندوقھا و شمارش آراء آزاد است. ھیئت نظارت مکلف است پس از شمارش آراء و تنظیم و امضاء صورتجلسه نتیجه را باطلاع کارگران برساند و یک نسخه از صورت جلسه مزبور را باداره کار و امور اجتماعی ارسال دارد.

ماده 10- در صورتیکه کارگران واجد شرایط مندرج در ماده یک این آئیننامه به چگونگی انتخابات معترض باشند میتوانند ظرف یک ھفته اعتراض کتبی خود را به اداره کار و امور اجتماعی تسلیم دارند.

ماده 11- در صورتیکه تعداد معترضین حداقل بیست درصد تعداد کارگران مندرج در ماده یک این آئیننامه باشد اداره کار و امور اجتماعی پس از پایان ضرب الاجل مقرر در ماده ده ھیئت مرکزی نظارت انتخابات را ظرف پانزده روز جھت رسیدگی باعتراضات دعوت مینماید.

ماده 12- ھیئت مرکزی نظارت انتخابات عبارتست از نمایندگان فرمانداری – دادگستری – اداره کار و امور اجتماعی و دو نفر از نمایندگان کارگران در شورای کارگاه بانتخاب اداره کار و امور اجتماعی.

ماده 13- ھیئت مذکور که با دعوت قبلی در محل اداره کار و امور اجتماعی تشکیل جلسه میدھد ظرف ده روز باعتراضات رسیدگی و نظر خود را اعلام میدارد. تصمیمات ھیئت مذکور با اکثریت آراء قطعی است.

ماده 14- در صورت وارد بودن اعتراضات ھیئت مذکور ابطال انتخابات را اعلام و اداره کار و امور اجتماعی بلافاصله انتخابات را تجدید خواھد نمود .
در صورت عدم وصول اعتراض و یا وارد نبودن اعتراضات اداره کار و امور اجتماعی اعتبارنامه ھای نمایندگان اصلی و علی البدل کارگران را صادر خواھد نمود.

ماده 15- مدت نمایندگی کارگران از تاریخ صدور اعتبار نامه دو سال خواھد بود.

تبصره - چنانچه دو سوم از کارگران واجد شرایط کارگاه کتباً اظھار عدم اعتماد بنماینده خود نمایند و یا نماینده کارگاران در دوره نمایندگی فاقد صلاحیت یا شرایط مندرج در بند الف و ث و ج و چ از ماده 2 گردد اداره کار و امور اجتماعی ھیئت مرکزی نظارت انتخابات را دعوت و پرونده را برای اتخاذ تصمیم در مورد لغو اعتبار نامه و تجدید انتخابات به آن ھیئت احاله خواھند نمود. تصمیمات ھیئت با اکثریت آراء قطعی و لازم الاجرا است و نماینده ای که اعتبارنامه او باین ترتیب لغو میگردد حق انتخاب مجدد نخواھد داشت.

ماده 16- در صورت فوت یا استعفای نماینده اصلی یا از دست دادن صلاحیت یا شرایط مندرج در ماده دو تا تجدید انتخابات نماینده علی البدل در حکم نماینده اصلی بوده و وظائف وی را انجام خواھد داد و اداره کار و امور اجتماعی عند الاقتضا نسبت به تجدید انتخابات اقدام خواھد کرد.

تبصره - در صورتیکه بیماری یا مرخصی یا مأموریت و یا ھر علت دیگر مانع حضور نماینده اصلی در کارگاه باشد نماینده علی البدل میتواند وظائف وی را موقتا" انجام دھد.

ماده 17 - در صورتیکه نماینده اصلی یا علی البدل کارگران بیکی از سمتھای آتی الذکر: مدیر عامل – رئیس ھیئت مدیره و خزانه دار شرکتھای تعاونی کارگری – رئیس – دبیر و خزانه دار سندیکا یا اتحادیه – عضویت انجمنھای شھر، شھرستان و استان و نمایندگی مجلسین انتخاب شود سمت نمایندگی کارگران را از دست خواھد داد.

فصل دوم :انتخاب نماینده کارفرما در شورای کارگاه

ماده 18 - نمایندگی کارفرما در شورای کارگاه با خود کارفرما و یا با نماینده تام الاختیاری خواھد بود که با توجه بماده 3 قانون کار از طرف کارفرما باداره کار و امور اجتماعی معرفی میشود.

قسمت دوم - انتخاب نماینده کارگر و کارفرما در ھیئت حل اختلاف

ماده 19 - بمنظور انتخاب نمایندگان کارگر و کارفرما در ھیئت حل اختلاف موضوع ماده 40 قانون کار اداره کار و امور اجتماعی از کلیه نمایندگان کارگران و کارفرمایان جداگانه بشرح زیر دعوت بعمل خواھد آورد:
1- نمایندگان کارگران در شوراھای کارگاھھا و نمایندگان کارفرمایان ھمان کارگاھھا.
2- نمایندگان اتحادیه ھای کارفرمائی صنفی ثبت شده که کارگران آنھا دارای سندیکای ثبت شده میباشند.
3- نمایندگان سندیکا ھای حرفه ای ثبت شده کارگری.
نمایندگان کارگران و کارفرمایان ھر دسته سه نفر نماینده اصلی و سه نفر نماینده علی البدل با رأی مخفی از بین خود انتخاب خواھند نمود و اداره کار و امور اجتماعی اعتبار نامه بنام آنان صادر خواھد کرد.

تبصره 1- نماینده اتحادیه صنفی باید کارفرمای یکی از واحدھای صنفی مربوط باشد.

تبصره 2- نمایندگان انتخاب شده باید واجد شرایط مندرج در ماده 2 برای گروه کارگر و ماده 18 برای گروه کارفرما باشند.

ماده 20 - نظارت بر انتخابات فوق بوسیله ھیئتی مرکب از نماینده اداره کار و امور اجتماعی و دو نفر از نمایندگان حاضر در جلسه بعمل خواھد آمد.
ھیئت نظارت مکلف است نتیجه انتخابات را پس از اخذ رأی بلافاصله اعلام و در صورتجلسه امضاء شده نتیجه انتخابات را باداره کار و امور اجتماعی ارسال دارد.

ماده 21 - باعتراض وارده بر چگونگی انتخابات که از طرف لااقل ثلث انتخاب کنندگان در خلال یک ھفته از تاریخ اعلام نتیجه بعمل آید ظرف ده روز در ھیئت نظارت مرکزی انتخابات رسیدگی خواھد شد و نظر ھیئت قطعی و لازم الاجرا خواھد بود.

ماده 22 - وزارت کار و امور اجتماعی میتواند در صورت لزوم در یک محل ھیئت حل اختلاف جداگانه برای صنایع یا صنوف دائر نماید و برای این منظور انتخابات علیحده انجام دھد.

ماده 23 - مدت نمایندگی از تاریخ صدور اعتبار نامه دو سال خواھد بود و در صورتیکه ھر یک از نمایندگان گروه کارگر و کارفرما بترتیب فاقد صلاحیت و شرایط مندرج در بند الف و ث و ج و چ از ماده 2 و ماده 18 این آئیننامه شود پرونده وی در ھیئت نظارت مرکزی انتخابات رسیدگی و نسبت به لغو اعتبار نامه و تعیین جانشین اقدام لازم بعمل خواھد آمد.

آئیننامه فوق مشتمل بر 23 ماده و 13 تبصره در جلسه روز چھارشنبه 1 /8 /1353 به تصویب شورایعالی کار رسید.