نظر بماده 29 و در اجرای مواد 24و 20 و تبصره ماده 7 و تبصره دوم ماده 3 قانون مربوط به تشکیل دادگاه اطفال بزهکار ٱئین نامه اجرائی قانون مذکور در چهار فصل و چهل ماده بشرح زیر تصویب میگردد.

فصل اول :
سازمان کانون اصلاح و تربیت

ماده 1 - کانون اصلاح و تربیت مرکزی است که نگاهداری، تهذیب و تربیت اطفالی را که برحسب مقررات قانون دادگاه اطفال بزهکار مصوب 1338 به آن سپرده می شود بر عهده خواهد داشت.

ماده 2 - کانون اصلاح و تربیت دارای سه قسمت است :
الف - قسمت نگهداری موقت .
ب - قسمت اصلاح و تربیت .
ج - زندان.
هر یک از قسمتهای مذکور از یکدیگر مجزی بوده و در هر قسمت اطفال برحسب سن با رعایت تبصره ذیل ماده 23 قانون دادگاه اطفال و سابقه ارتکاب جرم و حتی الامکان از نظر نوع جرم و درجه تربیت پذیری طبقه بندی خواهند شد. بعلاوه قسمتی که دختران در آن نگاهداری میشوند از پسران مجزی خواهد بود.

ماده 3 - قسمت نگهداری موقت اختصاص باطفالی خواهد داشت که از طرف دادگاه هنوز درباره آنها اخذ تصمیم بعمل نیامده است.
اطفالی که طبق ماده 20 قانون دادگاه اطفال بزهکار باین قسمت از کانون اعزام خواهند شد تا زمانی که اعلام رفع توقیف از طرف دادگاه بعمل نیامده است در آنجا خواهند ماند.
در مورد اطفالی که دادگاه برای جلوگیری از تبانی و یا سایر جهات قانونی نگهداری انفرادی آنها را لازم میداند در این قسمت تا دستور ثانوی دادگاه بطور انفرادی نگهداری خواهند شد.

ماده 4 - در مدت توقف طفل در قسمت نگاهداری موقت از نظر اجرای ماده 7 قانون تشکیل دادگاه اطفال بزهکار بوسیله مددکاران اجتماعی کانون در پاره سوابق خانوادگی، اجتماعی، و خصوصیات اخلاقی طفل تحقیقات لازم بعمل خواهد آمد و از نظر وضع جسمانی،‌ روانی،‌ میزان قوه درسی و استعداد حرفه ای بوسیله متخصصین کانون مورد معاینه قرار خواهند گرفت. مجموعه سوابق جمع آوری شده در شورائی با حضور مدیر کانون و متخصصینی که از طفل معاینه بعمل آورده اند بررسی خواهد شد و گزارش نهائی که متضمن خصوصیات واقعی شخصیت طفل و تدابیر پیشنهادی درباره وی خواهد بود در دو نسخه دیگرتنظیم میگردد که یک نسخه از آن بدادگاه اطفال ارسال خواهد شد و نسخه دیگر در پرونده وی در کانون باقی خواهد ماند. در این پرونده تصمیمات دادگاه و گزارشهای واصله مربوط بطفل و نتیجه تحقیقات و معایناتی که از طرف مددکاران اجتماعی و متخصصین تهیه میشود نگاهداری خواهد شد پرونده مزبور شامل دو قسمت قضائی و اجتماعی خواهد بود.

ماده 5 - در قسمت اصلاح و تربیت اطفالی نگاهداری خواهند شد که از طرف دادگاه بموجب بند 2 ماده 17 و بند 3 ماده 18 اعزام شده و یا بموجب ماده 26 قانون 1338 دستور مجدد انتقال آنها بقسمت اصلاح و تربیت داده شده باشد.

ماده 6 - در قسمت زندان اطفالی نگاهداری میشوند که از طرف دادگاه طبق بند 4 ماده 18 تصمیم اعزام بآن قسمت درباره آنها اتخاذ شده باشد.

ماده 7 - در هر یک از قسمتهای مذکور در ماده 2 این آئین نامه اطفال بر حسب استعداد، سن، درجه معلومات طبق برنامه ایکه با رعایت مواد 15 و16 این آئین نامه تنظیم میشود مورد تعلیم و تربیت قرار خواهند گرفت. برنامه آموزش حرفه ای به نحوی باید اجراء شود که حتی الامکان خللی به تحصیلات عادی اطفال وارد نیاید.

ماده 8 - ترتیب نگاهداری اطفال در قسمت زندان از لحاظ صرف غذا، خواب، تعلیمات اخلاقی و حرفه ای بطوری است که در قسمت اصلاح و تربیت بعمل میآید ولی مدیر کانون میتواند بر حسب روحیه اطفال و نوع بزء ارتکابی آنان را از لحاظ صرف غذا یا خواب یا تعلیمات اخلاقی حرفه ای و اجراء تدابیر تربیتی و تهذیبی بدسته هائی تقسیم نموده و معاشرت هر دسته را با دسته دیگر ممنوع بدارد.

ماده 9 - روز و ساعت ورود و خروج اطفال در دفتر کانون و پرونده آنها ثبت و منعکس خواهد شد. و در بدو ورود اشیائی را که اطفال همراه خواهند داشت به بایگانی که برای نگاهداری آنها اختصاص داده شده ضمن ثبت مشخصات اشیاء مزبور سپرده و پس از پایان دوره توقف هنگام خروج از کانون بآنها مسترد و یا در مقابل اخذ رسید بوالدین آنها داده خواهد شد.

ماده 10 - اطفالی که بکانون اصلاح و تربیت اعزام میشوند موظف هستند که طبق برنامه کانون در هفته 36 ساعت در کلاسهای درسی یا در کارگاههای فنی و حرفه ای بتحصیل یا کارآموزی اشتغال داشته باشند و روزی یکساعت ورزش نمایند .

فصل دوم :
وظائف مسئولین کانون اصلاح و تربیت

ماده 11 - کانون اصلاح و تربیت در هر حوزه دارای یکنفر مدیر و برای هر یک از قسمتهای نگاهداری موقت، اصلاح و تربیت زندان و آموزش دارای یکنفر مسئول خواهد بود و تعداد کافی پزشک، روانپزشک، روان شناس ،متخصص مددکار اجتماعی، مربی ، آموزگارو آموزگار تعلیمات حرفه ای، کارمند دفتری، پزشکیار و مراقب انتظامی در اختیار خواهد داشت.

تبصره - مدیر مسئول کانون اصلاح و تربیت در صورت نیاز میتواند با تصویب وزارت دادگستری یکنفر معاون داشته باشد.

ماده 12- مدیر کانون عهده دار اداره کلیه امور مربوط بکانون بوده و موظف است تصمیمات دادکاه اطفال را بموقع اجراء گذاشته و نسبت باجرای برنامه های ورزشی ،تربیت اخلاقی ،آموزش علمی ،تعلیم حرفه باطفال و وضع غذا ، بهداشت و خواب آنان مراقبت بعمل آورد.

ماده 13- مدیر کانون اصلاح و تربیت موظف است حداقل هر سه ماه یکبار گزارش کاملی از وضع رفتار و اخلاق هر طفل و پیشرفتهائی که حاصل کرده است برئیس دادگاهی که طفل را بکانون اعزام داشته است بدهد و رئیس دادگاه در صورت تجدید نظر در تصمیمات قبلی اجرای تصمیمات مجدد دادکاه را بکانون اعلام خواهد داشت .

تبصره- مدیر کانون میتواند قبل از مدت مذکور فوق هر گاه تغییرات محسوسی در وضع تربیتی طفل ایجاد شده باشد مراتب را بدادگاه اطفال اعلام نماید.

ماده 14- در مواردیکه بر اثر بیماری یا اختلال در وضع مزاجی یا روانی طفل نگاهداری و معالجه وی در کانون اصلاح و تربیت میسر نباشد مدیر کانون مراتب را بقاضی دادگاه اطلاع خواهد داد و با موافقت او طفل را بیکی از مۇسسات پزشکی یا طبی – تربیتی اعزام خواهد داشت مدتی که طفل در آن مۇسسه بستری خواهد بود جزء مدت توقف وی در کانون محسوب خواهد شد.

ماده 15- آموزکاران و مربیان عهده دار تدریس ،تعلیم ،تربیت و تهذیب اخلاقی اطفال هستند و طبق برنامه ایکه از طرف مدیر کانون با جلب نظر متخصصین مربوط و تأیید اداره خدمات اجتماعی و تصویب وزارت دادگستری تنظیم می شود عمل خواهند نمود.

ماده 16- آموزکاران تعلیمات حرفه ای عهده دار آموختن حرفه باطفال و اداره کارگاههای کانون بوده و طبق برنامه ای که از طرف مدیر کانون بکمک متخصصین و پس از کسب نظر اداره خدمات اجتماعی و تصمیم وزارت دادگستری تهیه میشود اقدام خواهند نمود.

ماده 17- بمنظور حفظ نظم و مراقبت در نکاهداری[نگاهداری] اطفال در کانون اصلاح و تربیت مأمورین مخصوص بنام مراقب انتظامی در هر یک از قسمتهای کانون انجام وظیفه خواهند نمود.
مراقبت انتظامی داخل کانون بوسیله مراقبین داخلی و مراقبت خارج آن بوسیله مراقبین انتظامی خارج کانون بعمل خواهد آمد سن مراقبین انتظامی داخل کانون در بدو استخدام نباید از سی سال کمتر باشد،بعلاوه مراقبین داخلی باید متأهل بوده و حداقل دارای گواهینامه شش ساله ابتدائی باشند و از نظر اخلاقی و سلامتی جسمانی صلاحیت آنها محرز باشد.برای مراقبت خارجی کانون اصلاح و تربیت و بدرقه اطفال در صورت لزوم ممکن است از افراد کادر پلیس عمومی استفاده شود.

ماده 18- از طرف مدیر کانون یکنفر سرپرست برای مراقبین داخلی و یکنفر برای مراقبین خارج کانون تعیین خواهند شد.

تبصره - چنانچه مراقبین خارجی از افراد کادر انتظامی پلیس باشند سرپرست آنها از طرف سازمان انتظامی مربوط تعیین و در اختیار مدیر کانون قرار خواهد گرفت .

ماده 20- مراقبین موظف هستند که تحت نظارت مسئول قسمت مراقبت انتظامی و ظایف خود را چه از نظر مراقبت قسمتهای مختلف کانون و چه هنکام بدرقه با نهایت دقت انجام دهند. چنانچه مراقبین در امر محافظت مسامحه کرده و یا وسائل فرار طفلی را بنحوی از انحاء‌ فراهم سازند طبق مقررات قانونی کیفر همکانی تعقیب و مجازات خواهند شد.

ماده 21- مسئولین تربیتی ،‌مراقبین داخلی ، آموزگاران و آموزگاران تعلیمات حرفه ای بر حسب وظایفی که از نظر تربیت ،مراقبت و یا آموزش اطفال برعهده دارند موظفند وضع اخلاق،رفتار،پیشرفتهای درسی و طرز کار اطفال را در کارگاههای کانون بطور مرتب یادادشت نموده و چکونکی [چگونگی] را لااقل ماهی یکبار طی گزارشی برای مدیر کانون ارسال دارند.گزارشها هر ماه در شورای مذکور از نظر اقدامات مراقبتی ، تربیتی ، علمی یا آموزش فنی و حرفه ای تجدید نظر در وضع هر یک از اطفال لازم باشد نسبت بآنها اخذ تصمیم بعمل خواهد آمد.

ماده 22- اطفالی که در کانون اصلاح و تربیت بتحصیل یا کار آموزی اشتغال دارند از طرف مدیر کانون ممکن است جهت شرکت در امتحانات و اخذ گواهی نامه رسمی بمراجع مربوط معرفی شوند.

تبصره در گواهینامه این اطفال محل آموزش یا کار آموزی قید نخواهد شد.

ماده 23- وظائف کامل در امور کانونهای اصلاح و تربیت در کشور از وظائف اداره خدمات اجتماعی وزارت دادگستری و بر عهده تشکیلات وابسته بآن خواهد بود.

ماده 24- کانونهای اصلاح و تربیت موظفند هر ششماه یکبار گزارش از وضع کانون و اقداماتی که ظرف این مدت بعمل آورده اند باداره خدمات اجتماعی ارسال و طرفی را که برای بهبود وضع کانون در نظر دارند پیشنهاد نمایند. گزارشهای رسیده در شورائی که از این نظر در اداره خدمات اجتماعی تشکیل خواهد کردید مطرح شده وطرفی راکه موثر برای بهبود وضع هر یک از کانونها تشخیص دهند پس از تصویب وزارت دادکستری برای اجراء ابلاغ خواهند نمود.

فصل سوم : مقررات انضباطی، تشویقی و پایان دوره نگاهداری اطفال

ماده 25- اطفالی که مقررات کانون را نقض نمایند و یا بر خلاف شرایط انضباطی آن رفتار کنند بر حسب مورد از طرف مدیر کانون مشول تصمیمات انضباطی زیر خواهند شد.
سرزنش و نصیحت
توبیخ
محرومیت از ملاقات تا 15 روز
محرومیت از مکاتبه
محرومیت از خرید از 5 روز تا یکماه
محرومیت از حضور در سینما و تالار سخنرانی
نگاهداری انفرادی از 1 تا 15 روز
تقاضای اجرای ماده 26 قانون 1338 از دادکاه
چنانچه اطفال در مدت توقف خود در کانون اصلاح و تربیت مرتکب جرمی شوند فوراً مراتب از طرف مدیر کانون بدادکاه اعلام و در پرونده شخصی وی منعکس خواهد شد.

ماده 26- از اطفالیکه بکانون اصلاح و تربیت اعزام میشوند فقط خویشان نزدیک، سرپرست قانونی و وکلاء اطفال پس از ارائه مدرک شناسائی میتوانند ملاقات نمایند.

تبصره مدیر کانون میتواند ملاقات کسانی را که از نظر تهذیب و تربیت طفل مۇثر بداند بطور استثناء اجازه دهد و در مواردیکه ملاقات بعضی از افراد خانواده طفل را در مضر بحال وی تشخیص دهد منع نماید. و در هر حال مراتب در پرونده طفل درج خواهد شد.

ماده 27- مدیر کانون اصلاح و تربیت موظف است که بمحض اتمام دوره توقف طفل در کانون نسبت بآزادی وی اقدام نماید و در صورت فوت طفل مراتب را باید فوراً بدادسرا و رئیس دادکاهی که او را اعزام داشته است اعلام نماید.

ماده 28- مدیر کانون اصلاح و تربیت موظف است 15 روز قبل از تاریخ مقرر برای آزادی اطفالیکه بحکم دادکاه در کانون نکاهداری میشوند مراتب را باطلاع انجمن حمایت زندانیان برساند تا بخش مربوط باطفال در انجمن مزبور طفل را تحت مراقبت قرار داده و تسهیلات لازم را از نظر وضع شغلی و تحصیلی و استقرار مجدد وی در اجتماع فراهم سازد.

ماده 29- در مورد اطفالیکه مدت توقف آنها در قسمت اصلاح وتربیت و یا زندان بیش از ششماه باشد در آخرین ماه توقف چنانچه مدیر کانون رفتار و وضع روحی و اخلاقی طفل را مناسب تشخیص دهد میتواند با اطلاع و پس از تائید قاضی دادکاهی که طفل را بکانون اعزام داشته است موافقت نماید که طفل روزها در خارج نزد کار فرمای مورد اعتماد کار کرده یا در آموزشکاهی که مورد موافقت کانون باشد تحصیل نماید و شبها بکانون مراجعت کند.

تبصره مدیر کانون در این باره با کار فرمای مربوط قراردادی منعقد خواهد نمود و در نحوه کار، تحصیل و حضور و غیاب اطفال بوسیله مدد کاران اجتماعی یا نمایندگانی که از این نظر تعیین میشوند نظارت خواهد داشت در صورت نقض مقررات این ماده بوسیله طفل مراتب فوراً جهت اتخاذ تصمیم مجدد بدادکاه مربوط اعلام خواهد شد.

ماده 30- اطفالی که در تمام مدت توقف در کانون اصلاح و تربیت حسن رفتار نشان داده و طرز کار آنها در کارگاهها رضایت بخش باشد بعنوان تشویق بتشخیص مدیر کانون پاداش مناسبی بآنان پرداخت خواهد شد.

ماده 31- اطفالیکه طبق بند 4 ماده 18 بزندان کانون اصلاح و تربیت سپرده میشوند تا سن 20 سال تمام در آنجا نگاهداری خواهند شد سپس بر حسب مورد تا پایان مدت تصمیم دادگاه بقسمتی در کانون که باین دسته از نوجوانان اختصاص داده میشود منتقل خواهند گردید.

فصل چهارم : مقررات مربوط بمشاورین دادگاههای اطفال و مددکاران اجتماعی

ماده 32- حق الزحمه هر یک از مشاورین دادگاه برای هر جلسه از سیصد الی پانصد ریال خواهد بود که بتناسب کار از طرف رئیس دادگاه اطفال معین میشود.

ماده 33- چنانچه مشاورین بدون عذر موجه در جلسات دادکاه حاضر نشوند و یا در انجام وظیفه قصور نمایند دادگاه میتواند در خواست عزل آنها را از این سمت و تعیین جانشین آنها را بنماید – در صورت عزل یا استعفاء یا فوت مشاورین جانشین آنها بترتیب و برای مدت مقرر در قانون انتخاب خواهد شد.

ماده 34- اشخاص زیر نمیتوانند بعنوان مشاور انتخاب شوند:
1- کسانیکه مشهور به فساد اخلاق باشند.
2- متجاهرین باستعمال مسکرات و معتادین بمواد افیونی و مخدره.
3- اشخاصیکه دارای سابقه محکومیت به جنحه و جنایت باشند.
4- کسانیکه سن آنها کمتر از 35 سال باشد.
5- کسانیکه مجرد باشند.

ماده 35- تحقیقاتیکه با توجه به تبصره ذیل ماده 7 قانون تشکیل دادگاه اطفال بزهکار درباره سوابق طفل بعمل خواهد آمد ممکن است بوسیله مدد کاران اجتماعی کانونهای اصلاح و تربیت یا مدد کاران اجتماعی که در دادکاههای اطفال انجام وظیفه مینمایند انجام شود.

ماده 36- مددکاران اجتماعی قبل از ورود بخدمت موظفند سوگند یاد کنند که در انجام وظایفی که بر عهده دارند کمال صداقت وامانت رامنظور داشته هنگام تحقیقات و در تهیه تنظیم پرسشنامه ها هرگز بر خلاف حقیقت و راستی چیزی ننویسند و آنچه را که در حین انجام وظیفه از زندگی خصوصی اشخاص مطلع میشوند جز در جهت انجام وظیفه ای که بر عهده آنها محول شده است تحت هیچ عنوانی در خارج فاش نسازند.

ماده 37- حق الزحمه مددکاران اجتماعی در صورتیکه مستخدم رسمی یا پیمانی باشند طبق مقررات قانون استخدام کشوری خواهد بود و در صورتیکه خدمت مددکاران مستمر نبوده و اتفاقی باشد بر حسب مورد و میزان کاری که انجام میدهند دستمزد آنها بوسیله رئیس دادگاه معین خواهد شد و برای هر مورد بیش از سه هزار ریال نخواهد بود.

ماده 38 – کارکنان و مسئولین فعلی دارالتأدیب ها تا زمانیکه از طرف وزارت دادگستری وسایل انتخاب واستخدام مدیران، مسئولین، کارمندان دفتری ،مربیان ،معلمان حرفه ای و مراقبین انتظامی کانونهای اصلاح و تربیت فراهم نشده تحت تعلیمات وزارت دادگستری وظایف خود را انجام خواهند داد.

ماده 39- آئین نامه مصوب 24/7/45 وزیر دادگستری در خصوص اجرای قانون تشکیل دادکاه [دادگاه ] اطفال بزهکار از تاریخ لازم الاجرا شدن این آئین نامه ملغی است.

ماده 40- این آئین نامه ده روز پس از درج در روزنامه رسمی قابل اجراء خواهد بود.