آئیننامه تأسیس و نظارت بر آژانسهای مسافرتی و جهانگردی
مصوب 1358,03,07
هیئت وزیران دولت موقت جمهوری اسلامی ایران در جلسه مورخ بنا به پیشنهاد شماره 1366/14 مورخ 24/2/1358 وزارت اطلاعات و تبلیغات به استناد بندهای ش و ع ماده یک و ماده شش قانون تأسیس وزارت اطلاعات و جهانگردی آئیننامه تأسیس و نظارت بر آژانسهای مسافرتی و جهانگردی را بشرح زیر تصویب نمودند:
ماده 1 ـتأسیس آژانس مسافرتی و جهانگردی یا شعبه آن بوسیله هر شخص حقیقی یا حقوقی موکول به گرفتن پروانه طبق مقررات این آئیننامه است.
ماده 2 ـآژانس مسافرتی دارای دونوع فعالیت است:
الف ـترابری هوائی، صدور بلیت مسافرت هوائی، ذخیرهجا، صدور بارنامه و یا هرگونه اقدام دیگر مربوط به ترابری هوائی مسافر و کالا انجام میدهد.
جهانگردی که خدمات لازم در زمینه تنظیم برنامه مسافرت افراد و گروهها و گشتهای داخلی و خارجی زمینی و دریائی و هرگونه فعالیتها و خدمات جهانگردی را برای جهانگردان داخلی و خارجی انجام میدهد.
ماده 3 ـهرگاه درخواستکننده پروانه شخص حقیقی باشد وجود شرایط زیر لازم است:
الف ـتابعیت ایران.
ب ـحداقل 30 سال سن.
ج ـداشتن اهلیت قانونی و نداشتن شهرت بفساد اخلاق و پیشینه محکومیت کیفری که موجب سلب حقوق اجتماعی باشد.
د ـحداقل 5 سال سابقه کار مسئولیتدار در امور مربوط به ترابری هوائی یا جهانگردی (برای فعالیتهای بند الف یا بند ب ماده 2) و در مورد فارقالتحصیلان آموزشگاهها و مدارس رسمی جهانگردی داخلی یا خارجی که مورد تأیید کمیته موضوع ماده 7 این آئیننامه باشد سه سال سابقه کار کافی است.
هـ ـتسلیم تضمین قابل قبول از قبیل چک یا سفته یا سپردن وثیقه ملکی بمبلغ پنج میلیون ریال.
و ـارائه محل مناسب با نوع فعالیت برای دفتر آژانس بتأیید کمیته موضوع ماده 7 این آئیننامه براساس دستورالعمل مربوط.
تبصره 1 ـ دفتر آژانس منحصراً باید در محل ارائه شده دائر گردد.
تبصره 2 ـ مبلغ تضمین قابل قبول یا وثیقه ملکی موضوع بند هـ ماده 3 هر سه سال یکبار توسط کمیته موضوع ماده 7 این آئیننامه با توجه بشاخص قیمت کالاها و خدمات که از طرف بانک مرکزی ایران منتشر میشود تعیین خواهد شد.
تبصره 3 ـدر صورتیکه درخواست کننده پروانه سفته یا چک فاقد تاریخ بعنوان تضمین تسلیم نماید بایستی پرداخت مبلغ مندرج در آن از طرف شورای آژانسهای مسافرتی در ظهر سفته یا چک تسلیمی تعهد و تضمین گردد و بهمراه آن از طرف متقضی فرم مربوط وکالتنامه بلاعزل (مبنی بر حق وصول بدون قید و شرط مبلغ تضمین در وجه وزارت اطلاعات و تبلیغات) را تکمیل و امضاء نماید.
تبصره 4 ـهرگاه درخواست کننده پروانه شخص حقوقی باشد داشتن شرایط بندهای الف و هـ مذکور در این ماده الزامی است، مدیرعامل و اعضای هئیت مدیره باید فاقد پیشینه محکومیت کیفری مؤثر باشند.
ماده 4 ـدر مواردی که درخواست کننده پروانه شخص حقیقی و فاقد شرایط مندرج در بند ماده 3 باشد باید یکنفر را بعنوان مدیرفنی معرفی کند ،مدیرفنی باید علاوه بر شرایط مذکور در این ماده پیشینه محکومیت کیفری مؤثر نداشته باشد.
ماده 5 ـدر مواردی که درخواست کننده پروانه شخص حقوقی باشد باید یکنفر را بعنوان مدیرفنی معرفی کند، مدیرفنی باید دارای شرایط مندرج در ماده 3 به استثنای بندهای «هـ» و «و» آن باشد.
مدیرعامل یا هریک از اعضای هئیت مدیره با داشتن شرایط مذکور میتوانند بعنوان مدیرفنی نیز معرفی شوند.
تبصره 1 ـدر مواردی که مدیرفنی شرایط مندرج در این آئیننامه را از دست بدهد یا محجور شود دارنده پروانه باید حداکثر ظرف یکماه مدیرفنی دیگری را که واجد شرایط مذکور باشد به کمیته معرفی کند در غیر اینصورت از ادامه کار در آژانس مسافرتی تا معرفی مدیرفنی جدید جلوگیری خواهد شد.
تبصره 2 ـهرگاه دارنده پروانه آژانس مسافرتی تمام یا یکی از شرایط مندرج در این آئیننامه را از دست بدهد از ادامه کار آژانس جلوگیری خواهد شد.
ماده 6 ـیکنفر نمیتواند مدیریت فنی بیش از یک آژانس مسافرتی را همزمان برعهده گیرد و خدمت او باید بطور تمام وقت باشد.
اشتغال مدیرفنی در آژانس مسافرتی دارای دونوع فعالیت و همچنین اشتغال آژانس مسافرتی به یک یا دونوع از انواع فعالیتهای مذکور در ماده 1 بلامانع است.
ماده 7 ـبه منظور صدور پروانه تأسیس, تعلیق یا لغو پروانه آژانسهای مسافرتی نظارت بر فعالیت آنها و همچنین رسیدگی به شکایات از آژانسها و تخلفات آنها کمیته آژانسهای مسافرتی مرکب از نمایندگان وزارت اطلاعات و تبلیغات، سازمان هواپیمائی کشوری و هواپیمائی ملی ایران رئیس یا دبیر سندیکای آژانسهای مسافرتی در وزارت اطلاعات و تبلیغات تشکیل میگردد و شرکت آنان در رأی بشرح زیر است:
1 ـدر مواردی که کمیته برای صدور پروانه یا رسیدگی به شکایات تشکیل میشود از رئیس یا دبیر سندیکا فقط برای ادای توضیح دعوت به عمل میآید ، در اینمورد دبیر یا رئیس سندیکا دارای حق رأی نیست.
2 ـدر مواردی که کمیته برای تعلیق یا لغو پروانه یا رسیدگی بشکایات تشکیل میشود از نماینده هواپیمائی ملی و مدیر آژانس مربوط برای ادای توضیح دعوت بعمل میآید. نماینده هواپیمائی ملی و مدیر آژانس در این مورد دارای حق رأی نمیباشند.
ماده 8 ـکمیته حداقل سهماه یکبار تشکیل جلسه میدهد، تصمیم کمیته به اکثریت آراء معتبر است.
ماده 9 ـدر دادن پروانه آژانسهای مسافرتی، کمیته بضرورتهای گسترش صنعت جهانگردی و ترابری هوائی و تقویت آژانسها و برقراری تناسب میان شمار مسافران و جهانگردان و شمار آژانسهای مسافرتی توجه نموده و براساس شرایط مقرر در این آئیننامه ضوابط لازم تعیین خواهد نمود.
ماده 10 ـوظایف کمیته بشرح زیر است:
الف ـرسیدگی و تصمیمگیری در مورد درخواستهای صدور پروانه آژانسهای مسافرتی و یا گشایش شعبه آژانس، درخواستها باید برطبق این آئیننامه تکمیل و به وزارت اطلاعات و تبلیغات تسلیم گردد، تقاضای تأسیس آژانس مسافرتی باید ظرف مدت یکماه به کمیته آژانسهای مسافرتی ارجاع شود، کمیته موظف است ظرف سهماه نظر خود را دائر به رد یا قبول درخواست اعلام نماید.
ب ـنظارت مستمر بر فعالیتهای آژانسهای مسافرتی و بازرسی از آنها.
ج ـ رسیدگی و تصمیمگیری در مورد شکایاتی که از آژانسها یا شعبههای آنها میرسد.
د ـ صدور اخطار کتبی یا تعلیق تا سه ماه یا لغو پروانه آژانس یا شعبه آن.
هـ ـ بررسی گزارشهای بازرسان منتخب کمیته و تصمیمگیری در مورد آنها.
تبصره ـ در تعیین و تشخیص ضوابط کمیته بدستورالعملهای وزیر اطلاعات و تبلیغات و حسن شهرت و سرمایه و سابقه و تجربه کار درخواستکنندگان و همچنین انتخاب محل مناسب و تجهیزات آن و با توجه به احتیاجات ناحیه یا شهر یا کشور در مورد تأسیس آژانسهای جدید توجه خواهد کرد.
ماده 11 ـتصمیم کمیته از طریق سازمانهای دولتی مربوط به اجراء گذاشته خواهد شد پروانه آژانس مسافرتی با امضای دوتن از مقامات مسئول وزارت اطلاعات و تبلیغات و سازمان هواپیمائی کشوری صادر میشود و تصمیم تعطیل موقت و یا لغو پروانه آژانس حسب مورد بوسیله سازمانهای مربوط از طریق درج در روزنامههای کثیرالانتشار به آگاهی عموم خواهد رسید.
ماده 12 ـدر موارد تعلیق پروانه، آژانس مسافرتی یا شعبه آن موظف است از تاریخ ابلاغ تعلیق تعهدات تازه ایجاد و قبول نکند و ضمن تکمیل امور و تعهدات نیمه تمام نسبت باسترداد بلیط و اوراق بهادار مسافرتی طبق مقررات مربوط اقدام نماید، در صورت عدم رعایت مراتب مذکور پروانه مربوط لغو خواهد شد.
ماده 13 ـهرگاه آژانس مسافرتی یا شعبه آن بیش از سه ماه بدون عذر موجه تعطیل باشد کمیته پروانه آن را لغو خواهد کرد.
ماده 14 ـآژانس مسافرتی مکلف است حداکثر ظرف سهماه از تاریخ صدور پروانه آغاز بکار کند در غیر اینصورت پروانه آن لغو میشود و هرگاه پس از آغاز به کار از اداره فعالیت منصرف گردد کمیته حداکثر ششماه مهلت برای شروع مجدد به کار به آژانس میدهد در صورتی که در مهلت مقرر شروع به کار نکند پروانه آن لغو خواهد شد.
ماده 15 ـهرگاه دارنده پروانه آژانس مسافرتی فوت شود در صورتیکه بین ورثه شخص واجدشرایط درخواست پروانه کند با موافقت سایر ورثه حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ موافقت ورثه پروانه آژانس مسافرتی به نام او صادر خواهد شد و تا صدور پروانه که حداکثر از یکسال تجاوز نخواهد کرد ادامه کار مدیرفنی قبلی و آژانس مسافرتی به تشخیص کمیته فنی بلامانع است در غیر اینصورت و همچنین انحلال شخص حقوقی که بموجب قانون قطعی شده باشد سبب لغو پروانه خواهد بود.
ماده 16 ـانتقال پروانه آژانس مسافرتی با رعایت مقررات این آئیننامه و با تأیید کمیته مجاز است بشرط آنکه انتقالگیرندگان یا انتقالگیرنده اعم از حقیقی یا حقوقی شرایط مندرج در این آئیننامه را داشته باشند ولی در هر حال پروانه آژانس با توافق انتقالگیرندگان به نام یکنفر از آنان صادر میشود، در غیر این صورت پروانه آژانس ملغی است.
ماده 17 ـدر سرلوحهنامهها و مکاتبات آژانسهای مسافرتی باید نام و نشانی کامل مبلغ سرمایه و شماره و نوع پروانه ذکر شود.
ماده 18 ـآژانس مسافرتی باید در آغاز فعالیت خود فهرستی از افراد شاغل خود را با ذکر مشخصات فردی و شغلی در اختیار وزارت اطلاعات و تبلیغات و سازمان هواپیمائی کشوری قرار دهد و هرنوع تغییرات بعدی را نیز ظرف یکماه اطلاع دهد.
ماده 19 ـآژانس مسافرتی مکلف است اطلاعات لازم را که از سوی وزارت اطلاعات و تبلیغات یا سازمان هواپیمائی کشوری درباره فعالیت آن خواسته میشود در اختیار بگذارد.
آژانسهای مسافرتی حسب مورد موظف برعایت مقررات و دستورالعملهای هریک از مراجع یادشده در زمینه فعالیت خود هستند.
ماده 20 ـاعتراضات رسیده در مورد تصمیمات کمیته آژانسهای مسافرتی در کمیته عالی متشکل از مقامات زیر و بنا بدعوت وزیر اطلاعات و تبلیغات مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت.
1 ـوزیر اطلاعات و تبلیغات.
2 ـمعاون وزارت راه و ترابری و رئیس سازمان هواپیمائی کشوری.
3 ـمدیرعامل شرکت هواپیمائی ملی ایران.
تبصره 1 ـرأی وزیر اطلاعات و تبلیغات برای تصمیم گیری کمیتهعالی ضرورت دارد و تصمیم کمیتهعالی به اکثریتآراء معتبر است کمیتهعالی میتواند از شاکی برای ادای توضیحات دعوت به عمل کند.
ماده 21 ـاز تاریخ تصویب این آئیننامه آژانسهای مسافرتی که تا تاریخ 21 بهمن ماه سال 1357طبق آئیننامه حمل و نقل هوائی مصوب 16 تیرماه 1346 هیئتوزیران اجازه فعالیت اخذ نمودهاند و همچنین آژانسهای موجود از هرنوع که بخواهند به فعالیت خود ادامه دهند مکلفند ظرف سه ماه مدارک لازم را برای بررسی در اختیار وزارت اطلاعات و تبلیغات قرار دهند، مدارک مزبور باید ظرف یکماه از تاریخ وصول برای رسیدگی به کمیته آژانسهای مسافرتی فرستاده شود. کمیته موظف است ظرف دو ماه تصمیم خود را درباره نوع آژانس و تأیید یا اصلاح پروانه اعلام دارد هرگاه آژانسهای مذکور ظرف مهلت مقرر که ششماه پس از ابلاغ تصمیم کمیته آژانسهای مسافرتی میباشد وضع خود را با مفاد این آئیننامه تطبیق ندهند و نواقص خود را رفع نکنند پروانه یا لوحه آنها لغو خواهد شد.
ماده 22 ـمؤسساتی که به فعالیتهای غیر از موضوع این آئیننامه اشتغال دارند بهیچ عنوان نباید از نام آژانس مسافرتی و توریستی یا جهانگردی استفاده کنند.
ماده 23 ـهرگاه آژانسهای مسافرتی از رعایت مقررات مندرج در این آئیننامه تخلف نمایند پروانه آنها ملغی و از کار آنان جلوگیری خواهد شد.
ماده 24 ـشهربانی جمهوری اسلامی ایران و سایر مراجع مربوط مکلفند به تقاضای وزارت اطلاعات و تبلیغات از ادامه کار این قبیل آژانسها جلوگیری نمایند.
ماده 25 ـاز تاریخ تصویب این آئیننامه کلیه مقررات و آئیننامههای مغایر با آن لغو میگردد.