آئین نامه کارشناسان راجع بقانون دادرسی مدنی مصوب 25 شهریور ماه 1318
ماده1 ـ دستمزد کارشناسان نظر بگمیت [بکمیت] و کیفیت کار و ارزش زحمتی که متحمل میشوند در صورتیکه قبلاً مطابق ماده 458 قانون آئین دادرسی مدنی تعیین نشده باشد بر طبق مقررات این آئین نامه تعیین میگردد.
ماده 2ـ دستمزد کارشناس قبل از مباشرت او بکار باید در صندوق دادگستری سپرده گردد و قبض صندوق پیوست پرونده شود.
ماده 3ـ دستمزد کارشناسان بشرح زیر است:
فصل اول ـ در امور پزشکی
الف ـ جراحی عمومی و جراحی بیماریهای زنان و قابلگی از250 تا 1000 ریال و در صورتیکه برای اظهارنظر مجبور باعمال جراحی و تحقیقات عمیقتر دیگری باشند حداکثر دستمزد بیش از سه هزار ریال تعیین نخواهد شد.
ب ـ کارهای پزشکی و پزشکی قانونی « در نقاطی که از طرف وزارت دادگستری پزشک قانونی تعیین نشده» و تشخیص سن و ازاله بکارت و تشخیص استعداد جسمانی و کحالی از250 تا500 ریال و در صورت لزوم عمل جراحی حداکثر دستمزد از 2000 ریال تجاوز نخواهد نمود.
ج ـ بیماری های اعصاب و دماغ از 250 تا500 ریال.
د ـ بیماریهای دهان و دندان و حلق و بینی از100 تا 500 ریال و در صورت عمل جراحی دستمزد از 1000 ریال تجاوز نخواهد کرد.
هـ ـ زهرشناسی تا تشخیص دو زهر 250 الی 500 ریال « قیمت دوا جزء دستمزد نیست و باید علاوه بر آن پرداخت شود» نسبت باضافه از دو زهر ـ برای تشخیص هر زهری یکصدریال باید تأدیه شود.
و ـ نسج شناسی از 250 الی 500 ریال
ز ـ داروسازی 150 تا350 ریال
ماده 4ـ
فصل دوم ـ در نقشه برداری و زمین پیمائی و ارزیابی
الف ـ نقشه برداری در شهر و حومه تا پانصدمتر مربع با بنا یا بدون بنا مقطوعاً پانصد ریال - نسبت بمازاد از پانصدمتر مربع تا هزارمترمربع «زیربنا» هر متر مربع یک ریال - « در زمین بدون بنا» هر متر مربع پنجاه دینار و از هزارمترمربع تا ده هزار متر مربع نصف مبلغ مزبور و از ده هزار متر مربع ببالا هر متر مربع بیست دینار.
ب ـ نقشه برداری در دهات « نسبت بابنیه و باغ» ثلث دستمزد مندرجه در بند پیش گفته و « نسبت باراضی» تا یک هکتار « ده هزار مترمربع» مقطوعاً سیصدریال نسبت بمازاد از یک هکتار تا ده هکتار هر هکتاری یکصد ریال و از ده هکتار تا بیسـت هکتار نسبت بمازاد از ده هکتار هر هکتاری پنجاه ریال و از بیست هکتار ببالا هر هکتاری بیست ریال و در صورتیکه نقشه احتیاج به تعیین بلندی سطح و ترسیم خطوط میزان منحنی باشد یک ثلث مبلغ دستمزد مقرر در این فقره اضافه میشود.
ج ـ دستمزد تهیه نقشههای طولی از قبیل دیوار و غیره « در شهر و حومه» از 200 تا400 ریال و « در خارج شهر و حومه» از قبیل دیوار ـ رودخانه ـ جاده ـ قنوات ـ نهر ـ حدود و سامان و غیره تا یک کیلومتر 400ریال و از یک کیلومتر ببالا هر کیلومتر پنجاه ریال و در صورتی که نقشه محتاج به تعیین ارتفاع و سطح تراز « یا پروفیل» باشد یک ثلث دستمزد مقرر اضافه میشود.
د ـ تهیه نقشههای ساختمانی هر سطح بنا « اعم از افقی یا عمودی» هر متری 6 ریال.
هـ ـ برآورد مصالح ساختمانی و ارزیابی مستغلات و اراضی و باغات شهری و برآورد خسارات وارده برآنها تا ده هزار ریال « صدی یک و نیم » و نسبت بمازاد از ده هزارریال تا یکصد هزار ریال « صدی یک» و نسبت بمازاد از یکصد هزار ریال تا یکملیون [یکمیلیون] ریال « صدی نیم» و نسبت به مازاد یک ملیون [میلیون] ریال « هر هزار ریال دو ریال» و در خارج شهر نصف دستمزد مقرر در این بند.
و ـ تعیین حقابه و گردش قنوات از سیصد ریال الی یکهزار ریال.
ز ـ افراد «مستلزم نقشه دقیق و صورت ارزیابی و طرح قطعات مفروزه بطور واضح و روشن» برای نقشه برداری و ارزیابی مطابق دستمزدهای مقرر در بند الف ـ ب ـ ج ـ د ـ هـ این فصل.
برای قطعه بندی « در شهر و حومه» عمل قطعه بندی و افراز و حساب تقسیمات افرازی بشرح زیر است:
1ـ تا500 مترمربع و تا چهارقطعه 600 تا1200 ریال- نسبت بمازاد از پانصدمترمربع برای هر متر مربع یک ریال و چنانچه از چهار قطعه تجاوز نماید برای هر قطعه اضافی مقطوعاً دویست ریال.
2ـ « در خارج شهر» نسبت به باغات و ابنیه دو ثلث میزان مقرر برای قطعه بندی املاک شهری.
3ـ در قسمت املاک مزروعی و اراضی یک ثلث دستمزد مقرر برای املاک شهری و حومه و چنانچه از چهار قطعه تجاوز نماید نسبت بهر قطعه اضافی مقطوعاً یک صد ریال.
قسمت سوم فصل سوم ـ تعیین اجرتالمثل و هزینه مسافرت و فوق العاده
ماده5 ـ دستمزد تعیین اجرتالمثل و هزینه مسافرت و فوقالعاده.
الف ـ دستمزد تعیین اجرتالمثل مستغلات و ابنیه و اراضی داخلی و خارج شهر تا یکهزار ریال ماهیانه نصف اجرت المثل یک ماهه و نسبت بمازاد از هزار ریال تا ده هزار ریال عشر اجرت المثل ماهیانه و نسبت بمازاد از ده هزار ریال صدی چهار.
ب ـ هزینه مسافرت کارشناسان « در صورتیکه متفاضی وسائل حرکت کارشناس را فراهم ننماید» از یک شهر بشهر دیگر در خط شوسه کیلومتری شش ریال و بمقصد دهات و خطوط غیرشوسه کیلومتری هشت ریال « مبدأ محل حرکت است».
ج ـ فوق العاده روزانه کارشناس از هر جهت و خارج شهر روزی 150ریال « کسر روز یک روز حساب میشود».
ماده 6 ـ
فصل چهارم ـ در امور مهندسی و معماری و غیره
الف ـ مهندسی ساختمان و تطبیق نقشه با وضعیت محل و تشخیص اختلاف مربوط بامور ساختمانی از300 الی 1500 ریال.
ب ـ کارهای مربوط بامور معماری از150 الی 300 ریال.
ج ـ مهندسی ماشین 250 الی 1000 ریال.
د ـ ماشین سازی و تعمیرات آن « کارشناسی ماشین» 250 الی 500 ریال.
هـ ـ الکتریک و میکانیک [مکانیک] 250 الی 500 ریال.
و ـ مهندسی برق 250 الی 1000 ریال.
ز ـ مهندسی آبیاری 250 الی 1000 ریال.
ماده 7ـ
فصل پنجم - در امور مختلفه
الف ـ تعیین حقابه « قنوات ـ استخر ـ رودخانه ـ چشمه» روز اول 200 الی 300 ریال نسبت باضافه از یک روز تا ده روز روزی 100 ریال و نسبت بمازاد از ده روز روزی 50 ریال.
ب ـ تقسیم قنوات و تشخیص قنائی و مساحی قنوات تا یک کیلومتر 300 ریال و اضافه بریک کیلومتر تا ده کیلومتر برای هر کیلومتر پنجاه ریال و نسبت باضافه از ده کیلومتر هر کیلومتر سی ریال.
ج ـ ارزیابی میوه 100 الی 200 ریال و ارزیابی سردرختی250 الی 500 ریال.
د دـ کارشناسی فرش100 الی500 ریال.
هـ ارزیابی داروهای اختصاصی « اسپسیالیته» و شناسائی علامات آنها 250 الی1000 ریال.
و ـ اموراقتصادی و بانکی و بازرگانی 250 الی1000 ریال.
ز ـ حسابداری در صورتیکه دفاتر منظم باشد و محاسبه از پنجاه هزار ریال تجاوز نکند 200 الی500 ریال و در صورت تجاوز حساب از پنجاه هزار ریال صدی نیم نسبت بمازاد.
2ـ حسابداری در صورت عدم وجود دفاتر منظم یا حسابهای مختلفه یا محاسبات سیاقی تا پنجاه هزار ریال 300 الی 600 ریال و در صورت تجاوز از پنجاه هزار ریال صدی یک نسبت بمازاد.
3ـ امورتصفیه (در نقاطیکه اداره تصفیه تشکیل نگردیده) برای مدیرتصفیه 1000 الی 4000 ریال و برای عضو ناظر در صورتی که کارمند دولت باشد 500 الی 2000 ریال و در صورتی که کارمند دولت نباشد 500 تا 4000 ریال.
4ـ محاسبات بزبان بیگانه باضافه ربع دستمزد بزبان فارسی است.
5 ـ حسابداری مترادف تا پنجاه هزار ریال 300 الی500 ریال و نسبت بمازاد از پنجاه هزار ریال « صدی یک و نیم».
6 ـ رسیدگی بمحاسبات عادی از قبیل حسابهای ملکی و ارثی و غیره تا 100 هزار ریال پانصد ریال و نسبت بمازاد از یکصد هزار ریال هر یکصد هزار ریال دویست ریال و کسر صد هزار ریال در حکم صد هزار ریال است.
ح ـ برای امور زیر دستمزد از 250 تا 1000 ریال تعیین میشود:
1ـ میکانیک [مکانیک] و تکنیک 2ـ استخراج معادن3ـ ذوب فلزات و شیشه 4ـ کارشناسی راه شوسه و راه آهن 5 ـ کارشناسی اسفالت و امور مربوطه بآن از هر قبیل6 ـ رادیو ـ سینما ـ بیسیم 7 ـ کارهای مربوط بفیزیک 8 ـ امور راجعه بجواهر ـ عتیقه ـ کتب ـ 9ـ انگشت نگاری ـ تن پیمائی.
ط ـ کارشناسی رانندگی و امور مربوط بآن « در هنگام تصادم و غیره» 100 الی500 ریال.
ی ـ رنگرزی ـ نجاری ـ آهنگری ـ حلبی سازی ـ عکاسی 100 الی 400 ریال.
ک ـ عملیات ریون ایکس و کارشناسی نفت و پالش 500 الی 2000 ریال.
ل ـ تجزیه طبی و شیمیائی 100 الی 500 ریال.
م ـ تطبیق خط و مهر و امضاء فارسی 200 الی150 ریال 500 ریال و تطبیق خط و مهر و امضاء غیر فارسی 600 الی.
ن ـ حق الوکاله « در مواردیکه تعرفه ندارد و باید بنظر کارشناس محول شود» از250 الی1000 ریال.
س ـ تشخیص نفقه و کسوه 200 الی 700 ریال.
ع ـ اقسام دلالی 200 الی 500 ریال.
ف ـ تشخیص خسارات تأخیر پرداخت و تفاوت قیمت و ضرر و زیان «اعم از نقد و جنس» 200 الی 2000 ریال.
ماده 8 ـ دستمزد کارشناسانیکه در این آئین نامه قید نشده و باید بنظر دادگاه یا مقام صلاحیت دار دیگری تعیین شود وسیله دادگاه یا مقام صلاحیتدار مربوطه تعیین میشود و میزان آن نباید از حداکثر موارد نظیر یا مشابه تعیین شده در این آئین نامه تجاوز نماید.
ماده 9ـ کارشناس رسمی باید کارمند وزارت دادگستری نباشد مگر اینکه معلوم شود کارمند در رشته تخصصی که درخواست صدور پروانه نموده منحصر بفرد باشد.
تبصره ـ بکارمندانیکه مدت ششماه از تاریخ انتظار خدمت آنان میکذرد [میگذرد] در صورت وجود شرایط پروانه کارشناسی داده میشود ولی در صورت ارجاع شغل پروانه کارشناسی آنان مسترد میشود و دیگر نمیتوانند در مدتی که شاغل خدمت هستند از پروانه مزبور استفاده نمایند.
ماده 10ـ از تاریخ تصویب این آئین نامه، آئین نامه کارشناسان رسمی مصوب1320 و تبصره ماده20 آئین نامه مرقوم مصوب1321 راجع به قانون دادرسی مدنی ملغی است.
وزیر دادگستری – اسد الله ممقانی